Tháng 11 là lúc nhiều người bắt đầu tự hỏi có nên ở lại thêm một năm nữa không. Cảm giác mệt mỏi cuối năm, thêm vài lời mời từ bạn bè, khiến quyết định nghỉ việc dễ bị đẩy nhanh. Nhưng thời điểm quanh Tết lại là lúc tiền thưởng, ngày phép và lịch tuyển dụng đan vào nhau chặt nhất. Chọn sai vài tuần có thể khiến bạn mất một khoản đáng kể hoặc rơi vào khoảng trống không việc làm lâu hơn dự tính.
Bài này không bàn chuyện có nên đổi việc hay không. Nếu bạn còn phân vân điều đó, bài kinh nghiệm chuyển việc sẽ hữu ích hơn. Ở đây, giả sử bạn đã quyết định đi, câu hỏi chỉ còn là đi trước hay sau Tết.
Nghỉ trước Tết: được gì, mất gì
Lý do phổ biến nhất để nghỉ trước Tết là muốn bắt đầu năm mới ở chỗ mới, hoặc muốn có một kỳ nghỉ dài không vướng công việc. Lợi thế thật sự là:
- Bạn có thời gian nghỉ ngơi, sắp xếp lại kế hoạch trước khi bước vào năm mới.
- Nếu đã có lời mời bắt đầu ngay, bạn không làm lỡ cơ hội tốt chỉ vì chờ thưởng.
- Thoát sớm khỏi môi trường gây căng thẳng, có lợi cho sức khỏe tinh thần.
Cái giá phải trả cũng rõ ràng. Nhiều quy chế thưởng chỉ trả cho người còn làm việc tại ngày chi thưởng, nên nghỉ trước Tết có thể đồng nghĩa với không nhận thưởng. Thêm nữa, cuối tháng 12 và tháng 1 nhiều doanh nghiệp đã chốt kế hoạch nhân sự, quy trình tuyển chậm lại, bạn có thể phải chờ đến sau Tết mới đi làm được, tức là mất hai tháng thu nhập.
Nghỉ sau Tết: an toàn hơn nhưng không phải lúc nào cũng tốt
Ở lại đến sau Tết thường giúp bạn nhận đủ thưởng, nghỉ Tết có lương và có thêm thời gian tìm việc mới trong khi vẫn có thu nhập. Đây là lựa chọn an toàn với phần lớn người đi làm, nhất là người mới ra trường chưa có khoản dự phòng.
Mặt trái là sau Tết, rất nhiều người cùng nghỉ và cùng đi tìm việc, nên cạnh tranh ở những vị trí phổ thông có thể gay gắt hơn. Ngoài ra, nếu bạn đang ở môi trường quá áp lực, cố thêm ba tháng chỉ vì một khoản thưởng không lớn có khi không đáng. Và nếu đổi việc quá dày, bạn cũng nên xem bài nhảy việc bao lâu là hợp lý để tránh bị đánh giá thiếu ổn định.
Thưởng Tết và phép năm bị ảnh hưởng thế nào
Về thưởng, Điều 104 Bộ luật Lao động 2019 quy định thưởng căn cứ vào kết quả kinh doanh và mức hoàn thành công việc, còn quy chế thưởng do người sử dụng lao động quyết định và công bố công khai. Luật không có điều khoản riêng về người nghỉ trước ngày chi thưởng. Vì vậy câu trả lời nằm trong quy chế thưởng và hợp đồng của bạn. Hãy đọc kỹ ba điểm: điều kiện xét thưởng, thời điểm chi, và trường hợp nghỉ việc.
Về phép năm, theo Điều 113, người làm đủ 12 tháng trong điều kiện bình thường có 12 ngày nghỉ hằng năm hưởng nguyên lương, làm chưa đủ năm thì tính theo tỷ lệ số tháng. Khi thôi việc mà chưa nghỉ hết phép, người lao động được thanh toán tiền lương cho những ngày chưa nghỉ. Trước khi nộp đơn, hãy hỏi phòng nhân sự số ngày phép còn lại để không bị bỏ sót.
Thời hạn báo trước theo Điều 35
Đây là phần nhiều người làm sai nhất. Theo khoản 1 Điều 35 Bộ luật Lao động 2019, khi đơn phương chấm dứt hợp đồng, người lao động phải báo trước:
Ví dụ: bạn có hợp đồng không xác định thời hạn và muốn ngày làm việc cuối cùng là cuối tháng 2/2027 để nghỉ từ 1/3/2027. Lùi 45 ngày từ 1/3/2027 là 15/1/2027, nên bạn cần nộp đơn chậm nhất khoảng giữa tháng 1. Nếu hợp đồng có thời hạn từ 12 đến 36 tháng, mốc 30 ngày rơi vào khoảng 30/1/2027. Thực tế nên nộp sớm hơn vài ngày để tránh tranh cãi về cách đếm ngày, đồng thời ghi rõ ngày dự kiến nghỉ trong đơn.
Điều 35 cũng liệt kê một số trường hợp được nghỉ không cần báo trước, như không được trả đủ lương hoặc trả lương không đúng hạn, bị ngược đãi, quấy rối. Nếu thuộc các trường hợp này, nên giữ bằng chứng và hỏi thêm tư vấn pháp lý trước khi làm.
Mùa tuyển dụng quanh Tết vận hành ra sao
Theo kinh nghiệm của người làm tuyển dụng, tháng 11 và đầu tháng 12 doanh nghiệp vẫn tuyển để chuẩn bị cho cao điểm cuối năm, đặc biệt ở bán lẻ, kho vận, dịch vụ. Gần Tết, quy trình chậm lại vì người phỏng vấn bận chốt sổ và nghỉ phép. Sau Tết, khi nhiều người nghỉ việc sau khi nhận thưởng, doanh nghiệp lại cần lấp chỗ trống. Bạn có thể đọc thêm cách tận dụng giai đoạn đầu trong bài tìm việc cuối năm.
Với lịch Tết Đinh Mùi, mùng 1 Tết rơi vào thứ Bảy 6/2/2027. Nếu muốn đi làm chỗ mới ngay sau Tết, bạn nên có lời mời bằng văn bản trước khoảng giữa tháng 1, để kịp báo trước với chỗ cũ.
Bảng quyết định nhanh
| Tình huống của bạn | Nên chọn |
|---|---|
| Đã có lời mời tốt, bắt đầu trước Tết | Nghỉ trước Tết, báo trước đúng hạn |
| Quy chế thưởng chỉ trả cho người còn làm | Cân nhắc ở lại đến khi nhận thưởng |
| Chưa có việc mới, ít tiền dự phòng | Ở lại, tìm việc song song |
| Môi trường ảnh hưởng sức khỏe | Ưu tiên nghỉ sớm, chuẩn bị tài chính |
| Muốn đổi ngành, cần thời gian học | Nghỉ sau Tết, học từ bây giờ |
Câu hỏi thường gặp
Nghỉ việc không báo trước đủ ngày thì sao?
Nếu không thuộc trường hợp được miễn báo trước, việc nghỉ có thể bị coi là trái luật, kéo theo nghĩa vụ bồi thường theo Bộ luật Lao động. Tốt nhất là thỏa thuận với công ty về ngày nghỉ và lưu lại bằng văn bản.
Công ty có được giữ thưởng để níu kéo không?
Công ty chỉ phải trả thưởng theo những gì đã cam kết trong hợp đồng, quy chế hoặc thỏa ước. Nếu quy chế không bắt buộc trả cho người nghỉ việc, bạn khó đòi được khoản này.
Có thể dùng phép năm để nghỉ trong thời gian báo trước không?
Điều này cần thỏa thuận với công ty. Nếu không được nghỉ, số ngày phép còn lại sẽ được thanh toán bằng tiền khi bạn thôi việc.
Phỏng vấn trước Tết nhưng đi làm sau Tết có được không?
Được, và đây là cách nhiều người làm. Hãy thống nhất ngày bắt đầu bằng văn bản và chỉ nộp đơn nghỉ khi đã có lời mời chính thức.
Lời kết
Không có thời điểm nghỉ việc nào đúng cho tất cả. Có người nên đi ngay trước Tết, có người nên chờ qua rằm tháng Giêng. Điều quan trọng là bạn đã đọc quy chế thưởng, đếm đủ ngày báo trước và có kế hoạch cho hai, ba tháng tiếp theo. Hãy lưu bài nên nghỉ việc trước Tết hay sau Tết này để rà lại từng bước trước khi nộp đơn.