Năm nào cũng vậy, sau ngày nhận thưởng Tết là hàng loạt câu hỏi trong nhóm chat công ty: "Sao tháng này bị trừ thuế gần tám trăm nghìn, tháng trước có bị đâu?". Cảm giác bị "cắt" vào đúng lúc vui nhất khiến nhiều người nghĩ kế toán tính sai. Thực tế thường không sai, chỉ là cách khấu trừ theo tháng khác với số thuế cuối cùng của cả năm. Bài này đi thẳng vào thưởng Tết và lương tháng 13, để bạn hiểu con số trên phiếu lương và biết khi nào được hoàn.
Quy định thuế áp dụng cho tiền lương hiện nay
Ngày 10/12/2025, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15. Luật có hiệu lực chung từ 1/7/2026, nhưng phần quy định về lương, tiền công của người cư trú được cho áp dụng sớm, tính luôn cho kỳ tính thuế năm 2026. Mức giảm trừ gia cảnh là 15,5 triệu đồng mỗi tháng cho bản thân và 6,2 triệu đồng mỗi tháng cho mỗi người phụ thuộc. Các mốc này đã được tôi đối chiếu qua thông tin từ VCCI, Diễn đàn Doanh nghiệp dẫn hướng dẫn quyết toán của Cục Thuế, và một số trang tư vấn luật.
| Bậc | Thu nhập tính thuế mỗi tháng | Mỗi năm | Thuế suất |
|---|---|---|---|
| 1 | Đến 10 triệu | Đến 120 triệu | 5% |
| 2 | Trên 10 đến 30 triệu | Trên 120 đến 360 triệu | 10% |
| 3 | Trên 30 đến 60 triệu | Trên 360 đến 720 triệu | 20% |
| 4 | Trên 60 đến 100 triệu | Trên 720 đến 1.200 triệu | 30% |
| 5 | Trên 100 triệu | Trên 1.200 triệu | 35% |
Thưởng bằng tiền và hiện vật có tính thuế không
Có. Thưởng Tết, lương tháng 13, thưởng hoàn thành chỉ tiêu cuối năm đều là thu nhập từ tiền lương, tiền công và được cộng vào thu nhập chịu thuế của tháng công ty chi trả. Thời điểm xác định thu nhập là lúc công ty trả hoặc lúc bạn nhận, nên thưởng Tết Đinh Mùi trả trong tháng 1 hay tháng 2/2027 sẽ thuộc kỳ tính thuế năm 2027, không thuộc năm 2026.
Thưởng bằng hiện vật như phiếu mua hàng, điện thoại, giỏ quà cũng phải quy đổi ra tiền theo giá thị trường của hàng hóa tương đương rồi cộng vào thu nhập. Nếu bạn còn lẫn lộn giữa thưởng Tết và lương tháng 13 về mặt quyền lợi, bài thưởng Tết 2027 và lương tháng 13 đã tách rõ hai khoản này.
Khoản thưởng nào không tính thuế
Thưởng Tết thông thường của doanh nghiệp không thuộc diện được loại trừ. Theo các nguồn hướng dẫn thuế đang dẫn Thông tư 111/2013/TT-BTC, những khoản thưởng không tính vào thu nhập chịu thuế chủ yếu gồm:
- Tiền thưởng kèm danh hiệu thi đua, hình thức khen thưởng của Nhà nước như bằng khen, giấy khen, huân chương.
- Tiền thưởng kèm giải thưởng quốc gia, giải thưởng quốc tế được Nhà nước Việt Nam thừa nhận.
- Tiền thưởng về cải tiến kỹ thuật, sáng chế, phát minh được cơ quan có thẩm quyền công nhận.
- Tiền thưởng về phát hiện, khai báo hành vi vi phạm pháp luật với cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Văn bản hướng dẫn luật mới có thể điều chỉnh danh mục này, nên nếu nhận khoản thưởng đặc biệt, hãy hỏi kế toán căn cứ cụ thể. Các khoản phụ cấp được miễn, giảm thì khác với thưởng, bạn có thể xem bài phụ cấp không tính thuế thu nhập cá nhân.
Vì sao tháng nhận thưởng bị khấu trừ nhiều
Hằng tháng, công ty khấu trừ thuế tạm tính theo thu nhập của riêng tháng đó. Tháng có thưởng, thu nhập dồn lên cao, phần vượt giảm trừ rơi vào bậc thuế cao hơn nên số bị trừ tăng mạnh. Nhưng thuế thật của bạn được xác định khi quyết toán cả năm: cộng thu nhập 12 tháng, trừ giảm trừ 12 tháng là 186 triệu đồng cho bản thân, rồi áp biểu thuế năm. Khi những tháng khác thu nhập thấp hơn mức giảm trừ, phần thuế tạm nộp ở tháng thưởng có thể được hoàn lại một phần hoặc toàn bộ.
Ví dụ: lương 15 triệu, thưởng Tết 15 triệu
Giả định: lương 15 triệu đồng mỗi tháng trong cả năm, chỉ làm một nơi, thưởng 15 triệu trả trong một tháng. Phần bảo hiểm bắt buộc trích từ lương của bạn là 10,5% của 15 triệu, tức 1.575.000 đồng mỗi tháng. Thưởng Tết thường không bị tính vào lương làm căn cứ đóng bảo hiểm, nên các con số dưới đây đã trừ bảo hiểm trên phần lương. Mọi phép tính chạy lại bằng máy.
| Trường hợp | Thu nhập tính thuế tháng thưởng | Thuế tạm khấu trừ | Thuế cả năm khi quyết toán |
|---|---|---|---|
| Không có người phụ thuộc | 12.925.000 | 792.500 | 0, được hoàn 792.500 |
| 1 người phụ thuộc | 6.725.000 | 336.250 | 0, được hoàn 336.250 |
Cách ra số với người không có người phụ thuộc: 30 triệu trừ 1,575 triệu bảo hiểm, trừ 15,5 triệu giảm trừ, còn 12,925 triệu. 10 triệu đầu tiên chịu thuế suất 5%, ra 500.000 đồng. 2,925 triệu tiếp theo chịu 10%, ra 292.500 đồng. Hai phần cộng lại là 792.500 đồng. Các tháng không có thưởng, 15 triệu trừ bảo hiểm còn 13,425 triệu, thấp hơn giảm trừ nên thuế bằng 0. Cả năm, thu nhập 195 triệu trừ 18,9 triệu bảo hiểm và 186 triệu giảm trừ thì âm, nên thuế năm bằng 0.
Với lương cao hơn, phần hoàn nhỏ lại nhưng vẫn có. Cùng giả định với lương 25 triệu và thưởng 25 triệu, người độc thân bị tạm khấu trừ tổng cộng 6.656.250 đồng trong năm, còn thuế năm chỉ là 5.375.000 đồng, chênh 1.281.250 đồng. Có 1 người phụ thuộc thì tạm khấu trừ 2.438.750 đồng, thuế năm 1.655.000 đồng, chênh 783.750 đồng. Muốn hiểu kỹ từng bước tính hằng tháng, xem thêm bài cách tính thuế thu nhập cá nhân từ tiền lương.
Người làm 2 nơi nhận thưởng thì sao
Nếu nơi thứ hai ký hợp đồng dưới 3 tháng hoặc không ký hợp đồng, các nguồn hướng dẫn thuế nêu nơi đó khấu trừ 10% khi mỗi lần chi trả từ 2 triệu đồng trở lên, kể cả khoản thưởng. Nếu nơi thứ hai ký hợp đồng từ 3 tháng trở lên, khoản thưởng ở đó được cộng vào thu nhập và tạm khấu trừ theo biểu lũy tiến trên phần nơi đó chi trả.
Theo hướng dẫn quyết toán của Cục Thuế được Diễn đàn Doanh nghiệp đưa tin, người có thu nhập từ hai nơi trở lên mà không đủ điều kiện ủy quyền thì phải tự quyết toán với cơ quan thuế, dù nộp thiếu hay nộp thừa. Khi đó tổng thu nhập hai nơi cộng lại có thể đẩy bạn lên bậc cao hơn, nên hãy để dành một khoản phòng khi phải nộp thêm.
Câu hỏi thường gặp
Thưởng Tết bao nhiêu thì phải nộp thuế?
Không có ngưỡng riêng cho tiền thưởng. Thưởng được cộng vào lương tháng chi trả, chỉ khi tổng thu nhập sau bảo hiểm vượt mức giảm trừ của bạn thì mới phát sinh thuế tạm khấu trừ.
Bị trừ thuế tháng thưởng thì làm sao để được hoàn?
Nếu chỉ làm một nơi, bạn thường được ủy quyền để công ty làm quyết toán thay, phần nộp thừa sẽ được hoàn hoặc bù trừ. Nếu không đủ điều kiện ủy quyền, bạn tự quyết toán và đề nghị hoàn trên hệ thống thuế điện tử.
Đăng ký người phụ thuộc trước tháng thưởng có giúp giảm thuế không?
Có. Với mỗi người phụ thuộc đã đăng ký, phần thu nhập tính thuế hằng tháng được bớt thêm 6,2 triệu đồng, nên số tạm khấu trừ tháng thưởng giảm ngay, như ví dụ ở trên.
Thưởng bằng giỏ quà Tết có phải khai thuế không?
Về nguyên tắc, thưởng bằng hiện vật được quy đổi theo giá thị trường và cộng vào thu nhập. Cách công ty ghi nhận cụ thể từng loại quà nên hỏi kế toán.
Lời kết
Bị trừ thuế tháng thưởng không có nghĩa là mất tiền vĩnh viễn. Hãy giữ phiếu lương, đăng ký người phụ thuộc sớm và đừng bỏ qua kỳ quyết toán, vì đó là lúc khoản tạm nộp thừa quay về. Lưu bài thưởng Tết có tính thuế thu nhập cá nhân không để tự kiểm số thuế khi nhận thưởng Tết năm nay.